મધ્ય પ્રદેશમાં રાજ્યસભાની ચૂંટણી હવે રસપ્રદ તબક્કે પહોંચી ગઈ છે. ભારતીય જનતા પાર્ટી (BJP) દ્વારા ત્રીજા ઉમેદવાર તરીકે મહેશ કેવટને મેદાનમાં ઉતાર્યા બાદ ચૂંટણીમાં રાજકીય સમીકરણો વધુ જટિલ બન્યા છે. આંકડાકીય રીતે કોંગ્રેસનું પલ્લું ભારે દેખાતું હોવા છતાં, પક્ષમાં સંભવિત ક્રોસ વોટિંગ અને આંતરિક અસંતોષની ચર્ચાઓએ ચૂંટણીને રોમાંચક બનાવી દીધી છે.
ભાજપે અગાઉ પોતાના સત્તાવાર ઉમેદવારો તરુણ ચુગ અને રજનીશ અગ્રવાલના નામ જાહેર કર્યા હતા, જેમની જીત લગભગ નિશ્ચિત માનવામાં આવી રહી છે. બીજી તરફ, કોંગ્રેસે દિગ્વિજય સિંહનો કાર્યકાળ પૂર્ણ થતાં મીનાક્ષી નટરાજનને ઉમેદવાર તરીકે મેદાનમાં ઉતાર્યા છે. જોકે, હવે ત્રીજી બેઠક માટે ભાજપ અને કોંગ્રેસ વચ્ચે સીધી ટક્કર સર્જાઈ છે.
શું છે ચૂંટણીનું ગણિત?
મધ્ય પ્રદેશ વિધાનસભામાં કુલ 230 બેઠકો છે, જેમાં હાલ 228 પ્રભાવી મત ઉપલબ્ધ છે. ભાજપ પાસે 164 અને કોંગ્રેસ પાસે 64 ધારાસભ્યો છે. જોકે, કેટલાક રાજકીય અને તકનીકી કારણોને કારણે કોંગ્રેસની અસરકારક મત સંખ્યા 62 માનવામાં આવી રહી છે.
રાજ્યસભાની એક બેઠક જીતવા માટે 58 મત જરૂરી છે. આ પ્રમાણે કોંગ્રેસ પાસે જરૂરી સંખ્યા કરતાં 4 મત વધુ છે. જો ભાજપે ત્રીજો ઉમેદવાર જાહેર ન કર્યો હોત તો કોંગ્રેસના ઉમેદવારની જીત લગભગ નિશ્ચિત માનવામાં આવતી.
ભાજપને હજુ 10 વધારાના મતોની જરૂર
ભાજપના 164 ધારાસભ્યોમાંથી પ્રથમ બે ઉમેદવારોને જીતાડવા માટે 116 મત જરૂરી બનશે. ત્યારબાદ પક્ષ પાસે 48 મત વધશે. જ્યારે ત્રીજી બેઠક જીતવા માટે 58 મતની જરૂર હોવાથી ભાજપને હજુ પણ 10 વધારાના મતોની જરૂર પડશે.
ભાજપની વ્યૂહરચના શું?
રાજકીય નિરીક્ષકોના મતે ભાજપની રણનીતિ માત્ર ત્રીજી બેઠક જીતવાની નથી, પરંતુ કોંગ્રેસની આંતરિક સ્થિતિને પડકારવાની પણ છે. અગાઉ અન્ય રાજ્યોની રાજ્યસભા ચૂંટણીમાં ક્રોસ વોટિંગના ઉદાહરણો સામે આવ્યા હોવાથી કોંગ્રેસ પણ સતર્ક બની છે.
મીનાક્ષી નટરાજનને પક્ષના તમામ જૂથોનો સમાન ટેકો મળ્યો છે કે નહીં તે મુદ્દે પણ ચર્ચાઓ ચાલી રહી છે. આવી સ્થિતિમાં જો કોંગ્રેસના કેટલાક ધારાસભ્યો ક્રોસ વોટિંગ કરે તો ચૂંટણીનું પરિણામ અણધાર્યું બની શકે છે.
રાજકીય વર્તુળોમાં એવી ચર્ચા છે કે ભાજપ માટે ત્રીજી બેઠક જીતવી પડકારજનક છે, પરંતુ જો ક્રોસ વોટિંગ થાય તો સમગ્ર ચૂંટણીનું સમીકરણ બદલાઈ શકે છે. પરિણામે મધ્ય પ્રદેશની રાજ્યસભા ચૂંટણી હવે માત્ર આંકડાઓની નહીં, પરંતુ રાજકીય વ્યૂહરચના અને પક્ષોની આંતરિક એકતાની પણ કસોટી બની ગઈ છે.
Leave a Reply