ભારત સરકારે ઉદ્યોગોને પ્રોત્સાહન આપવા અને આયાત ખર્ચ ઘટાડવા માટે મહત્વપૂર્ણ નિર્ણય લીધો છે. 2 એપ્રિલથી 30 જૂન, 2026 સુધીના સમયગાળા માટે અનેક પેટ્રોકેમિકલ્સ, પોલિમર્સ અને ઔદ્યોગિક ઇન્ટરમીડિએટ્સ પરની બેઝિક કસ્ટમ્સ ડ્યુટી (BCD) તાત્કાલિક રીતે શૂન્ય કરી દેવામાં આવી છે.
આ નિર્ણય મુજબ 40થી વધુ કેમિકલ પ્રોડક્ટ્સ પર સીધી રાહત મળશે. મિનિસ્ટ્રી ઓફ ફાઇનાન્સ દ્વારા 1 એપ્રિલે જાહેર કરાયેલા નોટિફિકેશન પ્રમાણે આ છૂટછાટ લગભગ ત્રણ મહિના સુધી અમલમાં રહેશે.
આ યાદીમાં બાંધકામ, ઓટોમોબાઈલ અને કન્ઝ્યુમર ગુડ્સમાં વપરાતા મહત્વપૂર્ણ કેમિકલ્સનો સમાવેશ થાય છે. જેમ કે મેથેનોલ, એસિટિક એસિડ, ફેનોલ, સ્ટાયરીન, ટોલ્યુઈન ડાયસોસાયનેટ (TDI) અને પોલીયોલ્સ. ઉપરાંત પોલિમર્સમાં PVC, ABS, PET અને ઇપોક્સી રેઝિનનો સમાવેશ થાય છે, જ્યારે ઇન્ટરમીડિએટ્સ તરીકે MEG અને PTA જેવા પ્રોડક્ટ્સને પણ આવરી લેવામાં આવ્યા છે.
આ પગલાથી ઉદ્યોગોને મોટો ફાયદો થવાનો અંદાજ છે. આયાત આધારિત કાચા માલના ખર્ચમાં ઘટાડો થતા ઉત્પાદનોની કુલ કિંમત ઘટશે. ખાસ કરીને પ્લાસ્ટિક, પેકેજિંગ અને ઓટો પાર્ટ્સ ક્ષેત્રના ઉત્પાદકોને સસ્તો રો મટીરિયલ મળશે. વૈશ્વિક સપ્લાયમાં ચાલી રહેલી અનિશ્ચિતતા વચ્ચે આ નિર્ણય ભારતીય ઉદ્યોગોને સ્પર્ધાત્મક રહેવામાં મદદરૂપ થશે.
જો કે, સરકારે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે આ છૂટછાટ માત્ર બેઝિક કસ્ટમ્સ ડ્યુટી માટે છે. એન્ટિ-ડમ્પિંગ અથવા સેફગાર્ડ ડ્યુટી જ્યાં લાગુ છે, તે યથાવત રહેશે.
નિષ્ણાતોના મત અનુસાર, આ પગલાથી સ્થાનિક બજારમાં સ્પર્ધા વધશે. ફ્રી ટ્રેડ એગ્રીમેન્ટ (FTA) હેઠળ પહેલેથી જ ફાયદો મેળવનાર દેશો ઉપરાંત હવે અન્ય દેશોની આયાત પણ સસ્તી થતા બજારમાં સ્પર્ધા વધુ તીવ્ર બની શકે છે.
વિભાગવાર જોવામાં આવે તો બાંધકામ ક્ષેત્રમાં PVC પાઈપ્સ અને પેઈન્ટ્સ સસ્તા બનશે, ઓટોમોબાઈલ ક્ષેત્રમાં ટાયર અને પ્લાસ્ટિક પાર્ટ્સના ખર્ચમાં ઘટાડો થશે, જ્યારે પેકેજિંગ અને ટેક્સટાઈલ ઉદ્યોગને PET અને PTAના કારણે રાહત મળશે. કન્ઝ્યુમર ડ્યુરેબલ્સમાં પણ ABS અને અન્ય પોલિમર્સ સસ્તા થતા ફ્રીજ અને એસી જેવા ઉત્પાદનોના ભાવમાં ઘટાડાની શક્યતા છે.
આ નિર્ણય પાછળનું મુખ્ય કારણ વૈશ્વિક સ્તરે સપ્લાય ચેઈન સંબંધિત પડકારો અને વધતા કેમિકલ્સના ભાવ છે. ભારત અનેક કેમિકલ્સ માટે આયાત પર નિર્ભર હોવાથી, આ તાત્કાલિક રાહતથી સ્થાનિક ઉત્પાદકોનો ખર્ચ ઘટશે અને મોંઘવારી નિયંત્રિત કરવામાં સહાય મળશે.
Leave a Reply