અમદાવાદના ભદ્ર વિસ્તારમાં પાથરણાવાળાઓને લઈને Gujarat High Court દ્વારા મહત્વપૂર્ણ નિર્ણય આપવામાં આવ્યો છે. કોર્ટે Ahmedabad Municipal Corporationને આદેશ આપ્યો છે કે જેમને માન્ય પ્રમાણપત્રો આપવામાં આવ્યા છે એવા 586 પાથરણાવાળાઓને 21 માર્ચ સુધી ભદ્ર વિસ્તારમાં ફરીથી વ્યવસાય માટે સ્થાપિત કરવામાં આવે.
મુખ્ય ન્યાયાધીશ Sunita Agarwal અને જસ્ટિસ D. N. Rayની ડિવિઝન બેન્ચે નોંધ્યું કે સપ્ટેમ્બર 2025માં AMC દ્વારા પ્રમાણિત પાથરણાવાળાઓને વેન્ડિંગ ઝોનમાંથી હટાવવાનો નિર્ણય કાયદેસર નહોતો. કોર્ટે કહ્યું કે આ પગલું Street Vendors (Protection of Livelihood and Regulation of Street Vending) Act, 2014ના નિયમો વિરુદ્ધ છે.
એક સપ્તાહમાં ચકાસણીનો આદેશ
AMC દ્વારા 18 ફેબ્રુઆરીએ રજૂ કરાયેલા સોગંદનામા મુજબ કુલ 586 પાથરણાવાળાઓને કોર્પોરેશન તરફથી પ્રમાણપત્ર આપવામાં આવ્યા હતા. તેમાંમાંથી 262 પાથરણાવાળાઓનું પ્રતિનિધિત્વ Self Employed Women’s Association દ્વારા અને 324નું પ્રતિનિધિત્વ Self Employed Labour Organisation દ્વારા કરવામાં આવ્યું હતું.
કોર્ટે આ તમામ પ્રમાણિત પાથરણાવાળાઓનું વેરિફિકેશન એક સપ્તાહમાં પૂર્ણ કરવાનો નિર્દેશ આપ્યો છે.
ભદ્ર વિસ્તારમાં ફરીથી વ્યવસાય કરવાની મંજૂરી
કોર્ટના આદેશ અનુસાર, AMCના ત્રણ અધિકારીઓ, એક વરિષ્ઠ પોલીસ અધિકારી અને એક વહીવટી અધિકારીની સમિતિ બનાવવામાં આવશે. આ સમિતિ પાથરણાવાળાઓની ચકાસણી કરશે અને કોઈ વધારાની કાર્યવાહી કર્યા વિના તેમને ભદ્ર વિસ્તારમાં ફરીથી સ્થાપિત કરવામાં આવશે.
બાકી રહેલા પાથરણાવાળાઓ અંગે નિર્ણય
SEWA અને SELO દ્વારા રજૂ કરાયેલા પરંતુ બાકી રહેલા 258 પાથરણાવાળાઓનું પણ 15 દિવસમાં વેરિફિકેશન કરવાનો આદેશ આપવામાં આવ્યો છે. જોકે, જેમ પાસે માન્ય પ્રમાણપત્ર નથી તેઓને વેન્ડિંગ ઝોનમાં વ્યવસાય કરવાની મંજૂરી નહીં હોય.
કોર્ટએ પોલીસ અને જિલ્લા વહીવટીતંત્રને પણ સૂચના આપી છે કે પાથરણાવાળાઓને ફરીથી સ્થાપિત કરતી વખતે કાયદો અને વ્યવસ્થા જળવાઈ રહે તે સુનિશ્ચિત કરવું. ઉપરાંત જાહેર માર્ગો અને ફૂટપાથ પર અવરોધ ન ઊભો થાય તેની પણ ખાસ તકેદારી રાખવાની રહેશે.
વિવાદનો પૃષ્ઠભૂમિ
આ મુદ્દો લગભગ એક દાયકાથી ચાલે છે. 2014માં ભદ્ર પ્લાઝાના વિકાસ કાર્ય દરમિયાન AMCએ ભદ્ર મંદિર આસપાસ બેરિકેડ્સ લગાવી રસ્તાઓ ખોદવાનું શરૂ કર્યું હતું. તેના કારણે વર્ષોથી ત્યાં વ્યવસાય કરતા પાથરણાવાળાઓની રોજગારી પર અસર પડી. ત્યારબાદ SEWA અને SELO જેવી સંસ્થાઓએ પાથરણાવાળાઓના હક માટે કાયદાકીય લડત શરૂ કરી હતી.
Leave a Reply